یکی از سوالهای مهم معاملهگرا اینه که تفاوت فارکس و فیوچرز چیه. اول باید بدونی دنبال چی هستی، چراکه با یه مفهوم در دو بازار متفاوت سرو کار داریم. یکی خب اینکه فارکس که ساده و قابل فهم و درکه، دوم بحث خود فیوچرز هست که آیا دنبال معاملات فیوچرز در فارکس هستیم یا دنبال معاملات تعهدی و فیوچرز در ارز های دیجیتال و صرافی ها؟!
در ادامه ی مقاله با من همراه باش تا این مفاهیم رو از هم تمیز بدیم و با جزییات بیشتری بهشون بپردازیم…
ویدیو بررسی کامل تفاوت فارکس و فیوچرز
مفهوم خود فارکس چیه؟
کلمه فارکس (Forex) خودش مخفف Foreign Exchange هست و به معنی تبادل ارز خارجی یا بازار تبادل ارزهای خارجیه. یعنی معاملات CFD یا همون Contract For Difference (قرارداد مابهتفاوت) یعنی دیگه لازم نیست مالک واقعی دارایی باشی؛ نه سهام واقعی میگیری، نه طلا یا نفت. فقط میای روی تغییرات قیمت شرط میبندی. به این معنیه که پیشبینی میکنی قیمت بره بالا یا بیاد پایین و از همون نوسان سود یا ضرر میکنی و خب راحت میتونی توی بروکر شروع کنی به معامله کردن و واسه همه این کار راحته.
مفهوم فیوچرز چیه؟
فیوچرز یه توافق قانونی استاندارده که شما رو ملزم میکنه یه دارایی مشخص رو در آینده با یه قیمت از قبل تعیین شده بخری یا بفروشی. این دارایی میتونه کالا مثل نفت یا طلا، اوراق بهادار یا ابزارهای مالی باشه. تریدرها روی تغییر قیمتها شرط میبندن و سود میکنن. در این زمینه یه مفهوم هم داریم به اسم اسپات. برای اینکه بدونی اصلا تفاوت اسپات و فیوچرز در فارکس چیه؟، حتما به لینک مشخص شده سر بزن.
فیوچرز در کریپتو
فیوچرز در کریپتو یعنی یه قرارداد برای خرید یا فروش یه دارایی دیجیتال در صرافی ها با یه قیمت مشخص در آینده. این نوع معامله به تریدرها اجازه میده هم از روند صعودی و هم نزولی بازار سود ببرن اونم بر اساس پیشبینی قیمت انجام میشه. این نوع معامله توی صرافیهای ارز دیجیتاله و دارای اهرم.
فیوچرز در فارکس
معاملات فیوچرز در فارکس در دسترس همه نیست و جزیی از فارکسه ولی ماهیتش و محل معاملاتش و قرارداد هاش فرق داره یعنی چی؟ خب ببین تو توی فیوچرز فارکس کالا فیزیکی رو میخری یا میفروشی و نمیتونی توی بروکر های فارکس بیای فیوچرز معامله کنی، فیوچرز فارکس تو بورس های خاص مثل ICE Futures، شیکاگو و …
معامله میشه و سرمایه زیادی میخواد و معاملاتش مثل CFD فارکس نیست که بتونی با سرمایه کم و لوریج بالا نوسان گیری کنی و سود بگیری و نکته ای که هست اینه که توی خود معاملات CFD فارکس تو مالک دارایی نیستی ولی توی فیوچرز فارکس مالک دارایی هستی و قرار داد مینویسی اونم با حجم و تاریخ مشخص مثل بازار خودمون که میری کالات رو بفروشی.
آیا امکان معاملات فیوچرز در فارکس وجود داره؟
سوال جالبیه ببین مثلا میخوای لوبیا معامله کنی یا گندم یا نفت اونم با تحویل فیزیکی خب توی فارکس همچین چیزی نداریم ولی توی بازار فیوچرز فارکس میتونی معامله کنی و تحویل حضوری بگیری اونم به صورت معتبر و قانونی و هیچ ریسکی.
بذار واست یه مثال بزنم مثلا نماد نفت تو فارکس WTI هست و توی فیوچرز فارکس CL هست که شما نمیتونی توی بروکر CL رو معامله کنی. مثلا توی بروکرSTARTRADER نفت رو می بینید که با نماد USOUSD+ میشه معاملش کرد ولی جالبیش اینجاست که این بروکر نماد فیوچرز نفت یعنی CL رو هم داره ولی خب همچین چیزی نیست و هر بروکری که میگه ما فیوچرز داریم همون CFD هست. به عکس زیر توجه کنید.
خب حالا خود نماد USOUSD+ رو توی عکس زیر می بینیم که نماد نفت در فارکس هست یعنی همون معاملات CFD و به قسمت CALCULATION دقت کنید! جالبه نه چون جفتش CFD هست نه FUTURES حتی اسپرد و قیمتشون هم فرق داره ولی یکی هستن. پس ما نمیتونیم بازار فیوچرز فارکس رو توی بروکر معامله کنیم:
تفاوت فارکس و فیوچرز در یک نگاه
فارکس و فیوچرز هر دو بازار مالی محبوب و پرطرفدار هستن این جدول یه نگاه سریع و جمع و جور به تفاوت فیوچرز و فارکس میده تا راحتتر بفهمید کدوم بازار بیشتر به درد شما میخوره. از نوع معامله و اهرم گرفته تا کارمزد، مدیریت ریسک و حتی نظارت قانونی؛ همه چی یه جا مشخص شده که گیج نشید.
| 🔹 ویژگی | 💱 فارکس | 📈 فیوچرز |
|---|---|---|
| نوع بازار / محل معامله | غیرمتمرکز (OTC)؛ شبکهای از بانکها، بروکرها و مؤسسات مالی 🌍؛ بازار جهانی و همیشه باز | متمرکز؛ بورسهای رسمی و قانونی مثل CME، ICE، Eurex 🌍؛ نظارت دقیق و شفاف |
| نقدینگی | خیلی بالا؛ روزانه حدود ۷.۵ تریلیون دلار 💸؛ سفارشها سریع پر میشه | بسته به بازار متفاوته؛ بعضی قراردادها نقدینه، بعضیها آهسته 🐌 |
| ساعات معاملاتی | ۲۴ ساعت، پنج روز هفته ⏰؛ بازار جهانی و همیشه فعال ⚡ | ساعات محدود، بازار تعطیل 🛑 و معاملات فقط در ساعات مشخص |
| اهرم (Leverage) | بالا، گاهی تا ۵۰۰ برابر 🚀؛ ریسک زیاد ⚠️ | معمولاً کمتر، حدود ۲۰ برابر ⚖️ |
| کارمزد و هزینهها | بروکرها اغلب کمیسیون نمیگیرن یا خیلی کم میگیرن 💰؛ اسپرد پایین ✅ | کمیسیون و هزینههای بورس داره 💳؛ کمی بیشتر از فارکس |
| قطعیت قیمت و اجرای سفارش | اجرای سفارش سریع 🏎️ و قیمت تقریباً مطمئن | اجرای سفارش ممکنه کمی زمان ببره ⏳ و قیمت دقیق پر شدن ها اهسته |
| مدیریت ریسک | سیستمها معمولاً خودکار مارجین کال میکنن ⚡ و ریسک کنترل میشه | ضرر ممکنه بیشتر از سرمایه باشه 💔؛ نیاز به جبران وجود داره |
| رگولاتوری | بعضی کشورها میتونن تنظیم میکنن 🛡️؛ سطح محافظت متوسط هست و رییس اصلی وجود نداره | خیلی دقیق و قوی ⚖️؛ بازار متمرکز و شفاف |
| هدف معاملهگران | بیشتر تریدرها برای سود کوتاهمدت 💹 | Hedgers برای پوشش ریسک و Speculators برای سود 📊 |
بررسی تفاوت فارکس و فیوچرز از جوانب مختلف
تفاوت فیوچرز و فارکس از نظر نوع بازار و محل معامله
بازار فارکس غیرمتمرکزه و هیچ بورس واحدی روش کنترل نداره؛ معاملات از طریق شبکهای از بانکها و بروکرها انجام میشه و چون ۲۴ ساعته و جهانیه، نقدینگی بالاست و سفارشها سریع اجرا میشن. در مقابل، بازار فیوچرز متمرکزه و فقط تو بورسهای رسمی مثل CME یا Eurex معامله میشه، قوانین و نظارت دقیق دارن و ریسک کلاهبرداری کمتره، ولی ساعات معامله محدودتره و همیشه باز نیست.
قبل از هر چیز آشنایی با نقدینگی در فارکس خیلی مهمه.
تفاوت فیوچرز و فارکس از نظر نقدینگی
بازار فارکس یکی از نقدشوندهترین بازارهای دنیاست؛ روزانه حدود ۷.۵ تریلیون دلار توش جابهجا میشه و سفارشها تقریباً همیشه سریع اجرا میشن، به همین دلیل تریدرهای کوتاهمدت و اسکالپرها خیلی دوستش دارن. اما تو فیوچرز نقدینگی به نوع قرارداد و دارایی بستگی داره؛ قراردادهای شاخص یا طلا نقدینگی بالایی دارن و سریع معامله میشن، ولی بعضی قراردادها ممکنه کمنقدینه باشن و سفارشها کند اجرا بشن.
یه اتفاق جالب که سال ۲۰۲۰ افتاد اونم توی بازار فیوچرز فارکس سقوط قیمت نفت به زیر صفر بود!!
در ۲۰ آوریل ۲۰۲۰، قیمت نفت وست تگزاس اینترمیدیت، شاخص مهم نفت آمریکا، ابتدا بیش از ۲۰٪ سقوط کرد و به زیر ۱۵ دلار در هر بشکه رسید، و چند ساعت بعد به منفی ۳۷٫۶۳ دلار در بشکه رسید. یعنی تولیدکنندگان نفت علاوه بر بشکهها، باید به خریداران هم پول میدادن! دلیل این سقوط شدید این بود که پس از بحران کرونا و تعطیلی کارخانهها، تقاضا برای نفت بسیار کم شد و شرکتهای آمریکایی جایی برای انبار کردن نفت نداشتن.
بیشتر بخوانید: اورترید چیست؟
تفاوت فارکس و فیوچرز از نظر ساعات معاملاتی
بازار فارکس ۲۴ ساعته و پنج روز هفته فعاله و از دوشنبه صبح سیدنی تا جمعه شب نیویورک میتونید معامله کنید، بنابراین همیشه میتونید سریع واکنش بدید. اما فیوچرز ساعات مشخصی داره و وقتی بازار بستهست، نمیتونید معامله کنید و ممکنه بعد از باز شدن بازار با گپ قیمتی مواجه بشید.
پیشنهاد میکنم اگه که قصد معامله در بازار فارکس رو دارید، حتما از ساعت دقیق باز شدن بازار فارکس به وقت ایران اطلاع داشته باشین و حتی با استفاده از اندیکاتور ساعت باز شدن بازار های جهانی این زمانها رو راحتتر رصد کنین.
تفاوت فارکس و فیوچرز از نظر اهرم (Leverage)
تو فارکس میتونید از اهرمهای خیلی بالا استفاده کنید، حتی تا ۵۰۰ برابر سرمایه اولیه، یعنی با پول کم میتونید معاملههای بزرگ انجام بدید. مزیتش سود بالقوست، ولی همین اهرم بالا میتونه ضرر رو هم چند برابر کنه. تو فیوچرز اهرم معمولاً حدود ۲۰ برابره و چون بازار متمرکز و تحت نظارت بورسهاست، ریسک منطقیتر مدیریت میشه، اما هنوز اشتباه در پیشبینی یا حجم زیاد معامله میتونه ضرر سنگین داشته باشه.
تفاوت فارکس و فیوچرز از نظر کارمزد و هزینهها
تو فارکس معمولاً کمیسیون مستقیم خیلی کم یا صفره و بیشتر درآمد بروکرها از اسپرده، بنابراین هزینهها پایین و برای معاملهگرای خرد جذابه. البته بعضی بروکرها هزینه سواپ شبانه هم دارن. اما تو فیوچرز قراردادها کمیسیون دارن و هزینههای بورس هم بهش اضافه میشه، مزیتش شفافیت و قوانین رسمی بازاره، ولی هزینهها معمولاً از فارکس بیشتره، مخصوصاً وقتی چند قرارداد همزمان معامله میکنید.
شباهت های فیوچرز و فارکس
بازار فارکس و فیوچرز هر دو دنیای خودشون رو دارن، ولی نکاتی هست که تو هر دو مشترکه و به معاملهگر کمک میکنه بهتر تصمیم بگیره. از نوسانات قیمت گرفته تا امکان استفاده از اهرم، نیاز به تحلیل درست و مدیریت ریسک، همه اینها تو هر دو بازار وجود داره و میتونه هم فرصت باشه هم چالش. این جدول یه جمعبندی سریع از مهمترین شباهتهاست تا دید کلی داشته باشید.
شباهت های فارکس و فیوچرز در یک نگاه
| 🔹 شباهتها | توضیح |
|---|---|
| نوسانات و فرصت سود 💹 | هم فارکس هم فیوچرز بهخاطر نوسانات قیمت، فرصت سود خوبی دارن. |
| امکان استفاده از اهرم ⚖️ | تو هر دو بازار میتونید با اهرم (Leverage) معاملات بزرگتری انجام بدید. |
| نیاز به تحلیل و استراتژی 🧠 | موفقیت تو هر دو بازار نیازمند تحلیل فنی و بنیادی و داشتن استراتژی مناسب هست. |
| مناسب کوتاهمدت و بلندمدت ⏳ | هم معاملات روزانه و اسکالپ و هم پوزیشنهای بلندمدت تو هر دو بازار ممکنه. |
| ریسک و مدیریت سرمایه ⚠️ | هر دو بازار ریسک دارن و بدون مدیریت سرمایه ممکنه ضرر زیادی داشته باشید. |
خیلی از تریدرها بعد از اینکه فرق فارکس و فیوچرز رو درک میکنن، سراغ سبکهای سریعتری مثل اسکالپ میرن. اگه شما هم همین فکر رو داری، بهتره بدونی انتخاب بهترین جفت ارز برای اسکالپ و پیدا کردن بهترین بروکر برای اسکالپ میتونه تفاوت بزرگی تو نتیجه معاملاتت ایجاد کنه.
نتیجه گیری
تجربه من میگه که اگه میخواید کمریسکتر و راحتتر شروع کنید، فارکس گزینه بهتریه. با یه حساب توی یه بروکر معتبر میتونید سریع ثبتنام کنید، پول واریز کنید و شروع به ترید کنید. نقدینگی بالا و اهرم انعطافپذیر باعث میشه حتی با سرمایه کم هم فرصت سود داشته باشید.
فیوچرز اما یه دنیای متفاوت داره. این بازار برای پوزیشنهای بزرگ و سرمایه سنگین ساخته شده و قوانینش سختگیرانهتره. هر کسی نمیتونه راحت واردش بشه و باید تجربه و سرمایه کافی داشته باشه تا بتونه با خیال راحت معامله کنه. ولی وقتی یاد بگیرید چطور مدیریت ریسک کنید، فیوچرز میتونه ابزار خیلی خوبی برای سود بلندمدت و پوشش ریسک باشه.
سوالات متداول
تفاوت فیوچرز و فارکس در مالکیت دارایی و قراردادها چیه؟
در فارکس مالک واقعی دارایی نیستید و روی تغییر قیمت شرط میبندید. ولی فیوچرز فارکس قراردادی قانونی داره که مالکیت دارایی رو با حجم و تاریخ مشخص به شما میده.
معاملات فیوچرز در فارکس چه تفاوتی با CFD دارن؟
معاملات فیوچرز در فارکس واقعی و قانونی هستن و مالک دارایی میشید، ولی CFDها فقط روی تغییر قیمت شرط میبندن و مالکیت دارایی ندارید.
چرا ساعات معاملاتی فیوچرز محدودتره؟
چون بازار فیوچرز متمرکز و تحت نظارت بورس هست و فقط در ساعات مشخص فعال میشه، برخلاف فارکس که ۲۴ ساعته و پنج روز هفته بازه.
